شناخت تأملات نظری مورّخان درباره تاریخ، تاریخ نویسی و موضوع و چیستی آن و نیز سبک و شیوه تاریخ نویسی و تاریخ نگری جز با بررسی آثار تاریخ نویسی به دست نمی آید.
بررسی آثار تاریخ نویسی ایرانی که در سه شکل تاریخ عمومی، تاریخ سلسله ای و تاریخ محلی به ظهور رسیده، علاوه بر این که خط سیر و روند تاریخ نویسی ایرانی و مؤلفه ها و ممیزات آن را نشان می دهد، منبع مهمی است برای شناخت اندیشه تاریخی و سیاسی هر عصر و زمانه ای.
این کتاب با تأکید بر آثار مهم تاریخ نویسی هر دوره، کوششی است مقدماتی در تحلیل جریان تاریخ نویسی ایرانی به زبان فارسی از نقطه عزیمت آن با تاریخ نامه طبری ابوعلی بلعمی تا آیینه سکندری میرزا آقاخان کرمانی در آستانه مشروطیت.